Lập bảng cung mệnh cho cả nhà: làm một lần, dùng nhiều năm
Bài trước là bốn bước tính cung mệnh và ba chỗ hay sai. Bài này là bước tổ chức: lập một bảng cho cả nhà, rồi cất vào hồ sơ để khỏi tính lại mỗi lần cần.
Vì sao nên làm thành bảng
- Tính lại nhiều lần thì dễ ra kết quả khác nhau, nhất là khi mỗi lần dùng một nguồn.
- Có bảng thì cả nhà nhìn cùng một số liệu, đỡ tranh cãi.
- Khi bàn với ai đó thì đưa bảng ra, không phải kể lại từng người.
- Lớp sau còn dùng được.
Bước một: thu thập dữ liệu
Với mỗi người trong nhà, ghi:
- Họ tên.
- Ngày sinh dương lịch, đầy đủ ngày tháng năm.
- Giờ sinh nếu biết — không phải hệ nào cũng cần, nhưng ghi sẵn thì đỡ phải hỏi lại.
- Nguồn của thông tin: giấy khai sinh, sổ hộ khẩu, hay lời kể.
Điểm bốn quan trọng hơn vẻ ngoài: ngày trên giấy tờ và ngày thật đôi khi lệch nhau, nhất là với người lớn tuổi ở nông thôn thời trước. Nếu nhà biết có chuyện đó thì ghi cả hai và ghi rõ dùng cái nào.
Bước hai: chú ý người sinh đầu năm
Đây là chỗ sai phổ biến nhất, đã nhắc ở bài về lịch: một số phái lấy tiết lập xuân làm mốc chuyển năm can chi, không lấy mùng một Tết.
Hệ quả: người sinh trong khoảng giữa hai mốc đó có thể được xếp vào hai năm khác nhau tùy nguồn.
Cách xử trong bảng:
- Đánh dấu những người rơi vào khoảng đó.
- Ghi cả hai kết quả nếu muốn, nhưng ghi rõ mình chọn theo cái nào.
- Giữ nhất quán cho cả nhà, đừng người này theo mốc này người kia theo mốc kia.
Bước ba: tính và ghi nguồn
- Dùng một nguồn duy nhất cho cả bảng — công cụ tra cứu, sách, hoặc thầy quen.
- Ghi tên nguồn và ngày tính lên đầu bảng.
- Nếu nguồn có tùy chọn về mốc chuyển năm thì ghi luôn tùy chọn đã dùng.
Trang này có công cụ tra cứu miễn phí; như đã nói ở bài khác, nó cũng chỉ là một nguồn. Điều quan trọng là dùng một cái cho nhất quán.
Bước bốn: kiểm chéo vài trường hợp
Không cần kiểm hết, chỉ cần vài người:
- Chọn hai ba người trong bảng.
- Tra lại bằng một nguồn khác.
- Khớp thì yên tâm cho cả bảng.
- Lệch thì tìm nguyên nhân — thường là mốc chuyển năm hoặc nhập sai ngày, chứ hiếm khi là lỗi tính.
Điểm bốn đáng nhớ: gần như mọi khác biệt đều truy về dữ liệu đầu vào hoặc quy ước, không phải phép tính.
Bảng nên có thêm cột gì
- Ghi chú — ai là người đứng chủ nhà theo nếp nhà mình.
- Ngày cập nhật — thêm người mới sinh thì bổ sung.
- Ai đã tra, để sau này hỏi lại được.
Cất ở đâu và dùng khi nào
Cho vào hồ sơ nhà cùng với sơ đồ và bảng hướng. Ba thứ này đi cùng nhau và thường được hỏi cùng lúc.
Dùng khi: chọn phòng cho từng người, bàn với người tư vấn, hoặc khi có việc lớn mà nhà có nếp xem.
Nhắc lại phần cân bằng
Trang này nhất quán ở chỗ: đây là hệ quy ước, không phải phép đo. Lập bảng cho gọn gàng là việc tốt, nhưng nó không nên trở thành cơ sở để:
- Ép ai đó ở phòng bất tiện.
- Ngăn cản chuyện cưới hỏi hay làm ăn.
- Chi những khoản lớn để hóa giải.
Bảng này là thứ để tham khảo cho nhất quán, không phải bản án cho ai cả.
Riêng tư: bảng này chỉ nên nằm trong nhà
Bảng có ngày sinh đầy đủ của cả gia đình, nên xử như một giấy tờ riêng tư chứ không phải một tờ ghi chú:
- Không đăng lên mạng, không gửi vào nhóm chat đông người.
- Không đưa cho người lạ chỉ vì họ hỏi để xem giúp — ngày sinh đầy đủ là thông tin dùng được vào nhiều việc khác.
- Cẩn thận với ứng dụng đòi nhập cả nhà rồi mới cho xem kết quả.
- Nếu lưu trên điện thoại thì để trong thư mục có khóa.
Điểm hai đáng nhắc vì nó gắn với bài về lừa đảo qua mạng: người xin thông tin trước khi cho gì cũng là một dấu hiệu, và với trẻ nhỏ trong nhà thì càng nên giữ kín.
Mẫu bảng để chép lại
Không cần phần mềm, một tờ giấy hoặc một bảng tính là đủ. Các cột theo thứ tự dùng:
- Họ tên · quan hệ trong nhà
- Ngày sinh dương lịch · giờ sinh nếu biết
- Nguồn thông tin
- Kết quả tra
- Có rơi vào khoảng đầu năm không
- Ghi chú
Trên đầu bảng ghi ba dòng: nguồn tra là gì, mốc chuyển năm theo cái nào, và ngày lập bảng. Ba dòng này làm bảng còn dùng được sau nhiều năm, vì người đọc sau biết nó dựa trên quy ước nào — thiếu chúng thì bảng chỉ còn là mấy con số không ai dám tin.